16.yüzyıldan günümüze kadarki Danimarka’nın göç ve göçmen tarihine ışık tutacak olan Danimarka’nın ilk ve tek göçmen müzesi (Immigrant Museet) Kopenhag yakınlarındaki Farum kentinde 27 Ocak’ta açılıyor. Müzede Türkiye’den gelen ilk misafir işçiler hakkında da ilginç notlar yeralıyor.

16. yüzyıl başlarından günümüze kadarki Danimarka’nın göç tarihine ışık tutan Göçmen Müzesi’nde göçe ve göçmenlere ait değerli eşyalardan, fotoğraflara, göçmenlerin sosyal yaşamlarına, Danimarka’nın göçe ve göçmenlere yaklaşımına ve göçmenlerin Danimarka’nın inşaasına ve gelişmesine katkılarına kadar bir çok şey sergileniyor.

Müzede, 1520 yılında dönemin Danimarka kralı Christian II’nin Hollanda’dan getirttiği 181 Hollandalı göçmeni Kopenhag’ın Amager semtine yerleştirmesinden, 1900’lü yıllarında başında Polonya’dan Danimarka’ya çalışmak için gelip yerleşen 14 bin Polonyalı göçmenden, 70’li yıllarında başında başta Türkiye olmak üzere, Yugoslavya’dan ve Pakistan’dan gelen misafir işçi akınına, Afrikalı ve Asyalı göçmenlerin yaşadıklarına ve portrelere kadar bir çok göç hikayesine yerveriliyor.

Çalışmak için 1971 yılında Almanya’dan Danimarka’ya kitleler halinde göç eden ve Danimarkalıları şaşırtan Türkiyeli göçmenlerin göç tarihine de ayrıca geniş yer veren müze, Türklerin Danimarka’da yaşadıklarını gözler önüne seriyor.

Serginin Türklerle ilgili kısmının en ilgi çekici parçaları ise Konya’dan getirilen bakraç ve sınırda Danimarkalı memurlarla kavgaya neden olan dede yadigarı tarihi bir silah.

Savaş çocuklarına kucak açtılar
Danimarka’nın göç tarihi hakkında geniş bilgi sunan müzede, 1. ve 2. Dünya Savaşı’nda Danimarka’ya koruma amaçlı gönderilen on binlerce çocuk, yine 2. Dünya Savaşı sonlarına doğru yine Danimarka’ya sığınan çoğunluğu yaşlılar, kadınlar ve çocuklardan oluşan 250 bin Alman ve Yahudi göçmen, Romanlar, 60’lı yılların sonu ve 70’li yılların başında Türkiye, Pakistan ve eski Yugoslavya’dan gelen göçmenler hakkında geniş bilgiler yeralıyor. Örneğin müzedeki bilgilere göre, 70’li yıllarında başında Danimarka’daki misafir işçi sayısı toplam olarak 13 bin iken, bunun 6 binini Türkiye’den gelen misafir işçiler oluşturuyor.

40 bin yabancıya sınırdışı
Müzede yeralan bilgiler arasında örneğin, 1875-1920 yılları arasında, o dönemin yabancılar yasasına göre 50 farklı ulustan olan ve bir kısmı Danimarka doğumlu olan 40 bin yabancının artan işsizlik nedeniyle ülkeden sınırdışı edildiği belirtiliyor. Dönemin yabancılar yasasına göre 8 günden fazla işsiz kalmak sınırdışı etmek için yeterli sebep sayılıyormuş.

İsveçli kadınlar Danimarka’ya gidip hamile kalıyorlar
Müze yetkililerinin hazırladıkları www.immigrantmuseet.dk adlı internet portal da müze ve sergi hakkında oldukça doyurucu bilgi ve belgeye geniş yerveriyor. Bu bilgiler arasında İsveçli Kadın hakları savunucularının yine 20. yüzyıl başlarında Danimarka’ya çalışmak için gelen İsveçli kadınları uyardıklarına dikkat çekiliyor. Danimarka’ya hizmetçi olarak çalışmaya gelen İsveçli kızların İsveç’e hamile olarak döndükleri belirtiliyor.

Müzede yeralan ilginç bilgiler arasında 1921 yılında göçmenler o zamanki ülke nüfusunun yüzde 3.5’inin oluştururken 1995 yılında bu oran sadece yüzde 4’e çıkmış.

Türk işçiler hakkında ilginç notlar
Müzede, Türk işçilerin Danimarka’ya gelişinin 40. yılı anısına açılan sergide de bir çok ilginç not yeralıyor.  İlanla iki bin krona gelin arayan Kemal de bunlardan biri…

Neşe Karaböcek plakları
Sergide Neşe Karaböcek plakları ve üzerinde Olimpiyat Oyunları’nın logosu bulunan plak çantası ve Türkler’in fotoğrafları da yer alıyor. Türklerin Danimarka’ya gelmelerinden sonra kurulan İşçi Gazetesi de serginin en çok ilgi çeken kısımlarından.

Para karşılığı kadın arayan Türk
Gazete arşivinde gazeteye para karşılığı evlenmek için ilan veren ve yardım isteyen Kemal, Danimarkalıları şaşkınlığa uğratmış. Amcasının turist vizesiyle Danimarka’ya gittiğini belirten Kemal “20 bin krona kadınlarla evlenilebiliyormuş. Bana yardım etmeniz, kadın bulmanız mümkün mü” diye soruyor. Bu soru üzerine şaşkınlığa uğrayan gazete yönetimi Urdu, Türkçe, Danca ve Arapça dillerinde şöyle yazıyor; Sevgili Kemal. Danimarka kadını evlenmek için satın alınamaz. Evlilik birbirini seven iki insan arasında olur. Para karşılığı bir kadınla evlenemezsin


Müze 27 Ocak’ta Stavnsholtvej 3, 3520 Farum adresindeki Farum Kulturhuset´te açılıyor.

Paylaş